ثبت نام

امکان عضویت غیر فعال است

درباره فاصله کانونی در عکاسی بیشتر بدانیم

دوربین با سنسور کراپ

“فاصله کانونی چیست؟”

در سیستم‌های نوری مثل عدسی دوربین‌های عکاسی، به میزان همگرایی (فوکوس) یا واگرایی (دیفیوز) شدن پرتوهای نور گفته می‌شود. هر چه فاصله کانونی، کوتاه‌تر باشد، قدرت و تمرکز نور بیشتر و هر چه فاصله کانونی بلندتر باشد، قدرت و تمرکز نور کمتر می‌شود. (لینک) بسیاری از عکاسان تازه‌کار این سؤال را می پرسند: فاصله کانونی همان طول لنز است؟ باید بگوییم مطالب بسیاری در رابطه با درک فاصله کانونی وجود دارد و تنها محدود به بازه ای از اعداد نمی شود. در این مقاله ما به بعضی از سؤالات معمول در زمینه فاصله کانونی پاسخ خواهیم داد. علاوه بر این در مورد افکت هایی که لنزهای مختلف ایجاد می کنند، مطالبی بیان خواهیم کرد.لطفا با ما همراه باشید.

در ابتدا باید بگوییم برخلاف عقیده موجود، فاصله کانونی بلندی یا کوتاهی اندازه لنز به طور فیزیکی نیست؛ بلکه فاصله بین مرکز اپتیکی لنز تا سنسور دوربین به میلیمتر است، در حالتی که فوکوس بر روی بی‌نهایت تنظیم شده باشد.

بطور کلی فاصله‌ی تقریبی تشکیل تصویر در لنزها، نصف شعاع انحناست که به این فاصله، فاصله‌ی کانونی گفته می‌شود.

ما توصیه می کنیم که به جای تمرکز بر روی فیزیک کار، بهتر است به تأثیری که فاصله کانونی بر روی اندازه تصویر می گذارد، فکر کنید.

به عنوان نمونه برای دوربینی با حسگر فول فریم، لنز استاندارد (که نما یا پرسپکتیوی مشابه چشم انسان ایجاد می کند) ۵۰ میلیمتری می باشد.

باید ذکر کنیم که لنزهای با فاصله کانونی کمتر از ۵۰ میلیمتر لنزهای واید (wide) نامیده می شوند؛ چراکه زاویه دید بازتری دارند. لنزهایی با فاصله کانونی بیش از ۵۰ میلیمتر تله فوتو نامیده می شوند و این نوع لنزها به دلیل داشتن زاویه دید کمتر، بزرگنمایی بیشتری ایجاد می کنند.

مطلب مرتبط:
ترفند استفاده از آیپد در عکاسی از مراسم عروسی

پرسش : زاویه دید؟ به چه معناست؟

پاسخ : در واقع زاویه دید، قسمتی از صحنه است که لنز می تواند پوشش دهد که با واحد درجه اندازه‌گیری می شود. به عنوان نمونه، لنز چشم ماهی (fisheye) زاویه دید بسیار وسیع ۱۸۰ درجه ای ارائه می دهد به این معنا که می تواند هر چیزی که در مقابلش باشد را به تصویر بکشد البته از هر طرف .

از طرفی  دیگر لنز ۲۰۰ میلیمتری، زاویه دید اندک ۱۲٫۳ درجه را ارائه می دهد. این لنز به شما این اجازه را می دهد که کادر عکس را با مقادیر به مراتب کمتری از صحنه ای که قصد عکاسی دارید پُر کنید.

پرسش : شما به حسگر فول فریم اشاره کردید. چه ارتباطی به مبحث ما دارد؟

دقت کنید عنوان فول فریم (Full-frame) برای برخی دوربین ها به جهت اندازه حسگر ۲۴×۳۶ میلیمتری آن ها اطلاق می شود که مشابه اندازه نگاتیوهای ۳۵ میلیمتری است. بدین معنا که این دوربین ها زاویه دید کامل ارائه شده توسط لنزی که برای دوربین های فیلمی یا فول فریم طراحی شده است را ثبت می کنند.

پس در نتیجه  لنز زوم ۳۰۰-۷۵ میلیمتری بر روی یک دوربین فول فریم DSLR مانند Canon EOS 5D Mark III یا Nikon D800 فاصله کانونی واقعی ۳۰۰-۷۵ را ارائه می دهد.

با این وجود بسیاری از دوربین ها دارای حسگرهایی به مراتب کوچک تر از این اندازه می باشند.در نتیجه این حسگرها ناحیه کوچک تری از تصویر حاصل از خروجی لنز را پوشش می دهند و به همین دلیل این نوع حسگرها را با نام بُرش یافته یا cropped می شناسند. البته این دوربین ها واقعا عکس را کراپ نمی کنند یا به تعبیری بُرش نمی دهند ، بلکه در واقع فقط ناحیه کوچک تری از صحنه را ثبت می نمایند.

مطلب مرتبط:
چگونه از پاشیده شدن مایعات داخل فنجان عکس بگیریم ؟

پرسش : این حالت تفاوتی در نحوه عکاسی من ایجاد می کند؟

پاسخ : بله. اگر با یک لنز مشابه و در فاصله یکسان از سوژه عکاسی کنید، دوربین با حسگر کوچک تر زاویه دید محدودتری نسبت به دوربین فول فریم خواهد داشت.

چنانچه شما قصد عکاسی منظره با یک لنز واید را دارید، این نوع دوربین ها می توانند مشکل‌ساز شوند، چراکه قادر نخواهید بود ناحیه وسیعی از صحنه را به تصویر بکشید.  جهت جبران می توانید عقب تر بروید که باعث کوچک شدن همه اشیا در تصویر می گردد .

از طرفی دیگر، خبری خوب برای عکاسان حیات‌وحش محسوب می شود، چرا که در این حالت پرندگان و حیوانات به دلیل افزایش فاصله کانونی مؤثر، در قاب تصویر بزرگ تر به نظر خواهند رسید.

پرسش : منظورتان از فاصله کانونی مؤثر چیست؟

پاسخ : شما این عبارت یا عبارت «فاصله کانونی معادل ۳۵ میلیمتر» را در مشخصات لنزها خواهید دید. این مفهوم، معیاری استاندارد برای مقایسه ترکیبات مختلف لنز و دوربین است و با ضرب کردن فاصله کانونی لنز و ضریب برش (crop factor) سنسور دوربین محاسبه می گردد.

به عنوان نمونه، سنسور میکرو چهار سوم (MFT) که در دوربین المپوس پن به کار رفته است، تقریباً نصف سنسور فول فریم است. در نتیجه هنگامی که با این دوربین عکاسی می کنید، اشیا در کادر تصویر دو برابر بزرگتر به نظر می رسند.

مطلب مرتبط:
آموزش ویرایش سریع با نرم افزار موبایل Snapseed (بخش سوم)

باید این نکته را گوشزد کنیم که شما برای دستیابی به همین مقدار بزرگنمایی در دوربین فول فریم ۳۵ میلیمتری، لازم است از لنزی با دو برابر فاصله کانونی استفاده کنید.

همچنین در نظر داشته باشید که حسگرهای اندازه APS-C که در اغلب دوربین های DSLR به کار رفته است، اندکی بزرگ تر از میکرو ۴/۳ است، اما همچنان از حسگر فول فریم کوچک تر است. دوربین های DSLR کانن ضریب برش ۱٫۶ و دوربین های نیکون ضریب برش ۱٫۵ دارند.

پرسش : پس لنز ۳۰۰-۷۵ هنگامی وقتی بر روی دوربین Canon Eos 650 D سوار می شود، تبدیل به ۴۸۰-۱۲۰ می شود؟

پاسخ : باید بگویم از نظر فاصله کانونی مؤثر (effective focal length) بله. اما لنز ۳۰-۷۵ همچنان لنز ۳۰۰-۷۵ است، چه بر روی دوربین فول فریم سوار شود و چه دوربینی با حسگر کوچک تر.

پرسش : لنز دیجیتال چیست؟

پاسخ : در واقع لنزهایی هستند که برای کار بر روی دوربین ها با سنسور کراپ طراحی شده‌اند. همچنان لازم است جهت دستیابی به فاصله کانونی مؤثر. مقدار فاصله کانونی آنها را در ضریب برش ضرب کنید. این لنزها معمولاً کوچک تر و وایدتر از لنزهای فول فریم ۳۵ میلیمتری می باشند.

بنابراین لنز ۲۰-۱۰ میلیمتری دیجیتال، فاصله کانونی مؤثر حدود ۳۵-۱۶ میلیمتر ایجاد می کند (۲۰-۱۰ ضرب در ۱٫۶ یا ۱٫۵، بسته به نوع دوربین). لنزهای دیجیتال با بدنه های فول فریم سازگار نیستند، به این دلیل که نمی توانند تصویری به اندازه کافی بزرگ ایجاد کنند تا حسگر بزرگ تر را پر کنند.

درک فاصله کانونی : زاویه باز (واید) در مقابل تله فوتو

جالب است بدانید که فاصله های کانونی زاویه باز (واید) و لنزهای تله فوتو هر یک ظاهر و احساس متفاوتی به عکس شما می دهند. در ادامه به این حالات ایجاد شده اشاره خواهیم کرد.با ما همراه شوید.

مطلب مرتبط:
رفع چالش نور کم با تعویض فیلتر

۲۰mm

افزون عمق :

باید ذکر کنیم که لنز زاویه باز (عکس فوق) در پرسپکتیو اغراق می کند و باعث می شود فاصله میان پیش زمینه و پس زمینه بیشتر به نظر برسد.

۸۵mm

همچنین لنز تله فوتو (عکس فوق) سبب فشرده شدن عکس می شود و المان های مختلف صحنه را به هم نزدیک تر می کند. دقت داشته باشید که اندازه درختی که در پیش زمینه وجود دارد در هر دو عکس یکسان می باشد.

تمیز کردن کادر :

در ادامه باید بگوییم به دلیل اینکه لنزهای بلندتر، زاویه دید محدودتری دارند، حذف المان های اضافی و حواس پرتکن از کادر تصویر ساده تر است و می توان کادر های بسته تری (فشرده تری) ایجاد کرد.

به دلیل اینکه لنزهای زاویه باز وسعت بیشتری را پوشش می دهند.  لازم است در هنگام عکاسی لبه های کادر تصویر را به دقت بررسی کنید تا از عدم وجود اشیاء ناخواسته مطمئن شوید.

زاویه باز

کنترل اعوجاج :

در نظر داشته باشید که در فواصل نزدیک، لنزهای واید (زاویه باز) عکس های دارای اعوجاج ایجاد می کنند که در عکس های پرتره باعث ایجاد حالت کاریکاتوری چهره می شود.

عکاسی شده با فاصله کانونی بلند تر

توصیه ما به شما عزیزان این است که برای حصول نتایج هر چه بهتر، با فاصله بیشتر نسبت به سوژه بایستید و با فاصله کانونی بیشتر بر روی سوژه زوم کنید. زاویه دید بسته تر پس زمینه ای تمیزتر نیز نتیجه خواهد داد  به عبارتی پس زمینه ای مات که حواس بیننده را کم تر پرت می کند .

مطلب مرتبط:
مابین لنزهای 50mm و 85mm کدام برای پرتره مناسب تر است؟ (مقایسه تصاویر)

راهنمای مقایسه فاصله کانونی :

شاید شما هم این موضوع را متوجه شده باشید که که درک فاصله کانونی تنها توسط مطالعه دشوار است. برای کمک به شما در یادگیری این مسأله راهنمایی تدارک دیده ایم تا اثر هر فاصله کانونی را به صورت تصویری مشاهده کنید.

بر روی تصویر زیر کلیک کنید تا نسخه بزرگ تر را مشاهده کنید.

 

تأثیر ضریب برش (Crop Factor)

لنز ۲۴ میلیمتر، سنسور فول فریم

شایان ذکر است که دوربین های با حسگر (سنسور) کوچک تر از فول فریم زاویه دید محدودتری ایجاد می کنند، چرا که مقطع کوچک تری از عکس را ثبت می کند.

لنز ۲۴ میلیمتر، سنسور APS-C

جالب است بدانید که  دوربین های دیجیتال مجهز به حسگری کوچک مانند APS-C هستند. برای یافتن فاصله کانونی مؤثر یک لنز (یا فاصله کانونی که همان بزرگنمایی را بر روی بدنه فول فریم ایجاد می کند)، فاصله کانونی لنز را در ضریب برش دوربین ضرب نمایید.

توجه داشته باشید که برای دوربین های Canon این ضریب برابر x1.6 و برای دوربین های Nikon این ضریب برابر x1.5 می باشد.

در پایان باید بگوییم بعضی از این نکات کاملا واضح به نظر می رسند، و ممکن می باشد شما با برخی از آنها مخالف باشید. ممکن است ایده هایی در اینجا باشند که شما با آنها راحت نباشید، یا چیزهای دیگری که دوست دارید به جای این موارد اضافه کنید برای به اشتراک گذاشتن افکار خود در قسمت دیدگاه ها، پایین صفحه زیر، راحت باشید، چون بقیه هم ممکن است با شما موافق باشند.

 

ارسال دیدگاه

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

لطفا شکل زیر را با استفاده از اعداد به ترتیب از چپ به راست بنویسید (ضد اسپم)